oleh Muhammad Faiz bin Hasan
Apabila anda membeli rumah, yuran peguam adalah salah satu kos yang paling kerap ditanya, dan paling kerap disalah faham. Ramai pembeli menyangka kadar yuran ini boleh ditawar sesuka hati. Sebenarnya, yuran guaman konveyans (conveyancing) di Semenanjung Malaysia dikawal oleh undang-undang, iaitu Solicitors' Remuneration Order 2023 (SRO 2023) yang berkuat kuasa pada 15 Julai 2023. Artikel ini menerangkan secara ringkas apa yang anda perlu bayar, dan kenapa.
Bagaimana yuran konveyans dikira di bawah SRO 2023?
Yuran peguam untuk menyediakan dan menyempurnakan Perjanjian Jual Beli (SPA) serta pindah milik dikira mengikut harga hartanah, bukan secara sewenang-wenangnya. Bagi RM500,000 yang pertama, kadarnya ialah 1.25% (tertakluk kepada minimum RM500). Bagi baki nilai dari RM500,001 hingga RM7,500,000, kadarnya 1.0%. Bagi nilai melebihi RM7,500,000, ia dirunding tetapi tidak melebihi 1.0% atas baki tersebut.
Sebagai contoh kasar, bagi rumah berharga RM500,000, yuran konveyans skala ialah lebih kurang RM6,250 sebelum diskaun dan kos lain. Angka ini adalah penunjuk sahaja, dan pengiraan tepat bergantung kepada nilai sebenar transaksi anda. Daripada mengira sendiri, anda boleh terus mendapat anggaran mengikut harga rumah anda dengan kalkulator yuran guaman & duti setem FAAIZ Law.
Adakah saya layak mendapat diskaun yuran?
SRO 2023 membenarkan peguam memberi diskaun sehingga 25% atas yuran skala bagi kebanyakan transaksi. Bagi pembelian rumah terus daripada pemaju di bawah Akta Pemajuan Perumahan (Kawalan dan Pelesenan), pembeli layak mendapat diskaun sehingga 50% atas yuran konveyans. Maka, jika anda membeli rumah baharu daripada pemaju, kos guaman anda mungkin jauh lebih rendah daripada yuran skala penuh.
Apakah duti setem yang perlu saya bayar?
Selain yuran peguam, pembeli wajib membayar duti setem kepada Lembaga Hasil Dalam Negeri ke atas dua dokumen utama. Pertama, Memorandum Pindah Milik (MOT) atau SPA, dikenakan secara berperingkat: 1% bagi RM100,000 yang pertama; 2% bagi RM100,001 hingga RM500,000; 3% bagi RM500,001 hingga RM1,000,000; dan 4% bagi nilai melebihi RM1,000,000. Kedua, Perjanjian Pinjaman (Loan Agreement). Jika anda mengambil pinjaman bank, duti setemnya ialah 0.5% daripada jumlah pinjaman.
Kerajaan dari semasa ke semasa menawarkan pengecualian duti setem bagi pembeli rumah pertama. Kadar dan pengecualian semasa sebaiknya disahkan pada tarikh penyeteman, kerana ia boleh berubah mengikut belanjawan tahunan. Untuk menganggar duti setem MOT dan perjanjian pinjaman bagi harga rumah anda, gunakan kalkulator duti setem & yuran guaman kami.
Apakah kos sampingan (disbursements) yang lain?
Di samping yuran dan duti setem, terdapat kos kecil yang dipanggil disbursements, antaranya carian rasmi hakmilik dan carian kebankrapan, fi pendaftaran pindah milik di Pejabat Tanah, setem dan fi penyerahan dokumen, serta kos salinan dan pos berdaftar. Kos ini biasanya berjumlah beberapa ratus ringgit dan dinyatakan secara berasingan dalam bil peguam.
Apa yang perlu saya sediakan secara keseluruhan?
Secara keseluruhan, belanjawan pembelian rumah anda perlu mengambil kira tiga komponen: (1) yuran guaman konveyans mengikut skala SRO 2023, (2) duti setem MOT dan perjanjian pinjaman, dan (3) kos sampingan. Jika anda membeli daripada pemaju, ingat bahawa diskaun yuran sehingga 50% mungkin terpakai. Untuk gambaran awal pantas, masukkan harga rumah anda ke dalam kalkulator yuran guaman & duti setem FAAIZ Law, yang mengira anggaran yuran konveyans dan duti setem serta-merta. Selepas itu, sebelum menandatangani apa-apa, mintalah peguam anda menyediakan anggaran kos bertulis yang memecahkan ketiga-tiga komponen ini supaya anda boleh merancang kewangan dengan tepat.
Nota: Maklumat ini bersifat pendidikan dan umum sahaja, bukan nasihat guaman untuk kes tertentu. Kadar yuran dan duti setem hendaklah disahkan semula pada tarikh transaksi.
